Απάντηση Αθήνας στην Τουρκία με επιστολή στον ΟΗΕ: «Αναφαίρετο δικαίωμα τα 12 μίλια»

Με επιστολή της στον ΟΗΕ, η Αθήνα απορρίπτει πλήρως τις τουρκικές διεκδικήσεις επί των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων και εκθέτει συνοπτικά όλα τα νομικά επιχειρήματα, που καθιστούν άκυρες τις τουρκικές θέσεις.

Στην επιστολή, με ημερομηνία 31 Μαρτίου 2026, η Αθήνα, απαντά στην αντίστοιχη τουρκική που κατατέθηκε στις 16 Φεβρουαρίου, υπογραμμίζοντάς ότι «έχει επανειλημμένως απορρίψει τους αβάσιμους και παράνομους ισχυρισμούς της Τουρκίας σχετικά με τα εξωτερικά όρια των θαλάσσιων ζωνών της στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και οποιεσδήποτε σχετικές συντεταγμένες και χάρτες, οι οποίοι στερούνται νομικών συνεπειών».

Παράλληλα, χαρακτηρίζει εκ νέου άκυρο και ανυπόστατο το τουρκολιβυκό μνημόνιο, απορρίπτει τις αιτιάσεις σχετικά με την ελληνοαιγυπτιακή συμφωνία και υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα διατηρεί στο ακέραιο τα δικαιώματά της, επαναβεβαιώνοντας την προσήλωσή της στην ειρηνική επίλυση των διαφορών με την Τουρκία, στη βάση του Διεθνούς Δικαίου.

Η επιστολή προς τον ΓΓ του ΟΗΕ κατατέθηκε στις 31 Μαρτίου από την Μόνιμη Αντιπρόσωπο της Ελλάδας στον ΟΗΕ Α. Μπαλτά.

Η Αθήνα, παραπέμπει στο σύνολο των επιστολών που έχουν κατατεθεί το προηγούμενο διάστημα και δηλώνει ότι οι ισχυρισμοί της Τουρκίας «αγνοούν πλήρως τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και τα δικαιώματα των νησιών της σε θαλάσσιες ζώνες τόσο στο Αιγαίο όσο και στην Ανατολική Μεσόγειο». Επισημαίνει την πρόβλεψη του Δικαίου της Θάλασσας για τα νησιά, που ανεξαρτήτως μεγέθους απολαμβάνουν δικαίωμα χωρικής θάλασσας έως 12 ναυτικά μίλια και (με εξαίρεση τους «βράχους, που δεν μπορούν να συντηρήσουν ανθρώπινη διαβίωση ή ίδια οικονομική ζωή») δικαιώματα αποκλειστικής οικονομικής ζώνης (ΑΟΖ) και υφαλοκρηπίδας κατά τον ίδιο τρόπο με κάθε άλλη χερσαία επικράτεια.

«Οι ισχυρισμοί της Τουρκίας ότι τα ελληνικά νησιά δεν δημιουργούν θαλάσσιες ζώνες πέραν της υφιστάμενης χωρικής θάλασσας των 6 ναυτικών μιλίων συνιστούν κατάφωρη παραβίαση της ανωτέρω αρχής και προσβάλλουν το αδιαίρετο της εδαφικής ακεραιότητας και κυριαρχίας της Ελλάδας» αναφέρει η επιστολή.

Απορρίπτεται το casus belli

Η Αθήνα απορρίπτει το casus belli, δηλώνοντας ότι «διατηρεί και επιφυλάσσεται του δικαιώματός της, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, να επεκτείνει τη χωρική θάλασσα όλων των νησιών της στα 12 ναυτικά μίλια» και παραθέτει τη νομολογία για την κεντρική σημασία της μέσης γραμμής στην οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών.

Επισημαίνεται επίσης ότι η αρχή της ευθυδικίας, την οποία προβάλλει η Άγκυρα, έχει προ πολλού αποδυναμωθεί από τη νομολογία και ότι η Άγκυρα «επιμένει επίσης σε μια επιλεκτική, παραπλανητική και εσφαλμένη ανάγνωση της σύγχρονης διεθνούς νομολογίας σχετικά με την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών, επιχειρώντας να προωθήσει μια προβληματική μεθοδολογία που θα αναδιαμόρφωνε τη γεωγραφία τόσο στο Αιγαίο όσο και στην Ανατολική Μεσόγειο».

Απορρίπτεται ως παράνομη και άκυρη η «συμφωνία» μεταξύ της Τουρκίας και της παράνομης αποσχιστικής οντότητας στη βόρεια Κύπρο για «οριοθέτηση», καθώς και οι ισχυρισμοί της Τουρκίας σχετικά με τη συμφωνία οριοθέτησης που έχει συναφθεί μεταξύ της Ελλάδας και της Αιγύπτου.

Tο παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο

Στην επιστολή, υπενθυμίζεται η θέση της Ελλάδας για τους λόγους που το Τουρκολιβυκό Μνημόνιο είναι άκυρο και απορρίπτονται οι ισχυρισμοί ότι έχει συναφθεί σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο.

Επισημαίνεται ότι το Τουρκολιβυκό Μνημόνιο του 2019 «αγνοεί τα θαλάσσια δικαιώματα των ελληνικών νησιών και, ως εκ τούτου, επιχειρεί εκ νέου να αναδιαμορφώσει τη γεωγραφία προς όφελος της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Το Μνημόνιο του 2019 δεν έχει νομικές συνέπειες και δεν παράγει κανένα αποτέλεσμα, ούτε για τα υποτιθέμενα μέρη του, ούτε για την Ελλάδα ούτε για οποιοδήποτε άλλο κράτος».

Ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός

Σε ό,τι αφορά τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό, η Ελλάδα απορρίπτει τους ισχυρισμούς της Τουρκίας και δηλώνει ότι:

«Τα εξωτερικά όρια των εν λόγω θαλάσσιων χωρικών ενοτήτων έχουν χαραχθεί σύμφωνα με την ισχύουσα εθνική νομοθεσία και σε πλήρη συμμόρφωση με τη Σύμβαση, καθώς και με τις ισχύουσες συμφωνίες οριοθέτησης μεταξύ της Ελλάδας και των γειτονικών της κρατών» και με βάση τη μέση γραμμή, ενώ επισημαίνεται ότι καμία από τις ελληνικές θαλάσσιες χωρικές ενότητες δεν παραβιάζει περιοχές θαλάσσιας δικαιοδοσίας της Τουρκίας, καθώς οι ενότητες αυτές έχουν χαραχθεί σε πλήρη συμμόρφωση με το διεθνές δίκαιο και συνάδουν με την πρακτική των κρατών σε μη οριοθετημένες θαλάσσιες περιοχές.

Σχετικά με τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό που παρουσίασε η Τουρκία πριν ένα χρόνο, η Αθήνα δηλώνει με την επιστολή της στον ΟΗΕ ότι ο χάρτης και τα κείμενα που έχουν αναρτηθεί από την Άγκυρα «αγνοούν προκλητικά την κυριαρχία της Ελλάδας επί πολυάριθμων μικρών νησιών, νησίδων και βραχονησίδων στο Αιγαίο», παρά το γεγονός ότι η κυριαρχία αυτή έχει σαφώς και οριστικά καθοριστεί από σχετικές διεθνείς συνθήκες.

Με την επιστολή της, η Ελλάδα επιφυλάσσεται παντός δικαιώματός της και δηλώνει πάντως τη σταθερή δέσμευσή της για την επίλυση της οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας/αποκλειστικής οικονομικής ζώνης με την Τουρκία στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο με ειρηνικά μέσα, καλή τη πίστει και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο.